|
Przedszkole Publiczne nr 45
Filia w Wielgowie
 Wychowanie przedszkolne w
Polsce ma swój początek już w XIX wieku, kiedy to powstawały pierwsze
placówki opiekuńcze dla dzieci. Pierwotnie nosiły one nazwę „ochronek”.
Gwałtowny rozwój przemysłu w XIX wieku stworzył zapotrzebowanie na pracę
kobiet, pojawił się więc problem opieki nad dziećmi. Ochronki powstawały z
potrzeby udzielania pomocy dzieciom matek pracujących. Pierwszą ochronkę w
Polsce stworzono w Warszawie w 1837 roku, powstała ona dzięki staraniom
warszawskiego kupca i filantropa Teofila Janikowskiego oraz Warszawskiego
Towarzystwa Dobroczynności. Początkowo placówki tego typu były prowadzone
głównie przez organizacje społeczne, osoby prywatne oraz przez Kościół.
Status tych placówek nie był do końca uregulowany, dopiero w roku 1932
została wydana ustawa, która określiła miejsce przedszkoli w systemie
oświatowym. Uchwalono w wyżej wymienionej ustawie, iż przedszkola organizuje
się dla dzieci, które ukończyły trzeci rok życia, aż do podjęcia nauki w
szkole. Ustawa określiła też podstawową rolę przedszkola, miał to być zakład
oświatowo-wychowawczy poprzedzający szkołę podstawową i przygotowujący do
niej. Po raz pierwszy ustalona została także nazwa dla placówek tego typu.
Od tamtej pory nazywają się przedszkolami. Ustawa z 1932 roku miała
uporządkować i poprawić sytuację wychowania przedszkolnego, lecz nie
określiła, kto ma organizować te instytucje, przerzucając ten trud na barki
społeczeństwa. W okresie międzywojennym w Polsce najwięcej przedszkoli było
w miastach uprzemysłowionych, najmniej na wsiach. Przedszkola były
organizowane przez organizacje kościelne, samorządy terytorialne,
organizacje społeczne, osoby i instytucje prywatne oraz państwo. Po roku
1945 nastąpiły wielkie zmiany w organizacji wychowania przedszkolnego w
Polsce. Dążono wówczas do centralizacji w zarządzaniu przedszkolami i do
zwiększenia bezpośredniego udziału w nim organów państwowych. Przejawiało
się to likwidacją przedszkoli prowadzonych przez zrzeszenie katolików „Caritas”,
oraz nacjonalizacją przedszkoli prywatnych. Na "Ziemiach Odzyskanych" było
szczególnie dużo problemów w organizacji przedszkoli. Brakowało budynków, a
przede wszystkim wykwalifikowanych opiekunek dla dzieci. Były problemy z
oświetleniem i ogrzewaniem, brakowało zabawek i innych pomocy. W 1950 roku
powstał pierwszy program oświatowo-wychowawczy dla przedszkoli. Władze
oświatowe przystąpiły do rozszerzenia sieci przedszkoli. Było to podyktowane
tym, że w kraju dużo kobiet pracowało. Mimo znacznego zwiększenia ilości
placówek przedszkolnych, nadal nie były one w stanie zapewnić opieki
wszystkim dzieciom.
Pierwszym, szczecińskim przedszkolem, jakie powstało już 1 września 1945
roku było Przedszkole nr 1 przy ulicy Barnima. Przedszkole to było
zorganizowane w budynku poniemieckiego ogródka dziecięcego. Mimo iż był to
budynek przeznaczony wcześniej dla dzieci, to jednak praca w początkowym
okresie była w nim utrudniona, gdyż był on zdewastowany i ograbiony ze
sprzętów i pomocy dydaktycznych. W początkowym okresie działalności placówki
uczęszczało do niej bardzo mało dzieci, rodzice nie mieli zaufania do takiej
formy opieki nad dziećmi. Drugim przedszkolem, jakie powstało w Szczecinie
15 stycznia 1946 roku była placówka „ Caritas” przy placu Zwycięstwa.
Kolejne przedszkole „Caritas”, które otrzymało numer 2 uruchomiły siostry
zakonne przy kościele na ulicy Królowej Korony Polskiej. Zorganizowaniem
przedszkola-świetlicy zajął się też w marcu 1946 roku Państwowy Urząd
Repatriacyjny. Do placówki tej przyjmowano dzieci w wieku od 3 do 14 lat. W
roku 1946 powstało jeszcze pięć przedszkoli, placówki te były usytuowane
poza centrum miasta, jedno powstało na Golęcinie, kolejne usytuowane było na
Krzekowie, powstało też przedszkole na ulicy Skłodowskiej-Curie. Wydział
Oświaty przejął przedszkole prowadzone przez siostry zakonne przy ulicy
Pocztowej. Praca opiekuńczo-wychowawcza w 1946 roku polegała przede
wszystkim na zaspokojeniu podstawowych potrzeb dziecka. Zajęto się
dożywianiem dzieci, zapewnieniem odzieży. Wiele pracy poświęcono na naukę
języka ojczystego gdyż wiele dzieci wcale nie znało języka polskiego, lub
mówiło bardzo słabo. Praca wychowawczyń w tych latach była bardzo trudna,
zajmowały się one obok opieki nad dziećmi przygotowaniem posiłków,
sprzątaniem pomieszczeń przedszkolnych często rozdzielaniem żywności z darów
UNRRA, (czyli (United Nations Relief and Rehabilitation Administration),
Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Pomocy i Odbudowy, międzynarodowa
organizacja utworzona 9 listopada 1943 w Waszyngtonie z inicjatywy Stanów
Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, ZSRR i Chin, mająca na celu udzielenie
natychmiastowej pomocy krajom alianckim najbardziej dotkniętym wojną.
W Wielgowie, podobnie jak i w innych osiedlach, sytuacja była trudna. Nie
było odpowiednich budynków do zorganizowania przedszkola i szkoły. Nie
bardzo miał się też kto tym zająć. Pewną namiastką przedszkola było
organizowanie zajęć dla dzieci przez Polski Czerwony Krzyż w budynku PCK
przy ulicy Wincentego Witosa (obecnie Bałtycka). W roku 1956 na
potrzeby przedszkola został tymczasowo adaptowany parter budynku nr 6
(obecny budynek biblioteki) na tejże ulicy.
Równolegle trwały prace remontowo-adaptacyjne w budynku przy ulicy Wiślanej 12, który to
został przeznaczony na przedszkole. Remont zakończył się w roku następnym i
przedszkole zostało tam przeniesione. Budynek przy ulicy Bałtyckiej 6 zajęła
szkoła podstawowa. Budynek przy ulicy Wiślanej 12 był typowym budynkiem
mieszkalnym, usytuowanym na działce o powierzchni 900m2..
Ogrzewanie budynku stanowiły piece kaflowe, a woda była czerpana z własnego
hydroforu. Nie było to rozwiązanie najszczęśliwsze, ponieważ zarówno piece,
jak i hydrofor ulegały częstym awarią. Dużym utrudnieniem były też częste w
tamtym okresie wyłączenia energii elektrycznej dla całej dzielnicy, co
powodowało braki wody. Dodatkowo piece kaflowe stanowiły poważne zagrożenie
dla przebywających dzieci. Dopiero w 1968 roku uruchomiono centralne
ogrzewanie. Woda z sieci komunalnej została doprowadzona do budynku w 1996
roku.
Pierwszą kierowniczką przedszkola w 1956 roku została p. Irena Paździerska.
W przedszkolu były dwie grupy przedszkolne. Uczęszczało 42 dzieci, którymi
opiekowały się dwie wychowawczynie. Początkowo brakowało praktycznie
wszystkiego, od mebli począwszy, a na zabawkach skończywszy. Rodzice
przyjętych do przedszkola dzieci sami wykonywali zabawki i troszczyli się o
wyżywienie. Dopiero w następnym roku po otwarciu przedszkola przy ulicy
Wiślanej sytuacja uległa poprawie. Przedszkole już w momencie otwarcia było
dość dobrze, jak na tamte czasy, wyposażone zarówno w meble dostosowane do
potrzeb dzieci, jak i w zabawki oraz pomoce dydaktyczne. Na wyposażeniu były
też drewniane leżaki przeznaczone do odpoczynku dla dzieci. W przedszkolu
była także mała biblioteka, w której znajdowały się książki dla dzieci,
literatura pedagogiczna, psychologiczna, metodyczna, oraz czasopisma dla
dzieci takie jak „Świerszczyk”, „Miś”, prenumerowano też „Wychowanie w
Przedszkolu”. Budynek był podłączony do radiowęzła, który znajdował się na
poczcie (tzw. kołchoźnik), oraz do sieci telefonicznej. Posiłki dla dzieci
przygotowywano w w kuchni. Kuchnia była wyposażona w trzon węglowy i nie
posiadała ciepłej wody. Dopiero od 1968 roku wraz z uruchomieniem
centralnego ogrzewania budynku doprowadzono ciepłą wodę do kuchni i
pomieszczeń sanitarnych, oraz wymieniono kuchnię na gazową. Działka na
której stoi budynek została przystosowana do potrzeb placu zabaw. Duża jaj
część była zalesiona, co uniemożliwiało ustawienie sprzętów dla zabaw. W
1958 roku część drzew została wycięta i na powstałym placu zostały ustawione
huśtawki, karuzela i piaskownica. Powstał też mały ogród warzywny, w którym
dzieci wraz z nauczycielkami uprawiały różne warzywa. W roku 1967
wydzierżawiono od Nadleśnictwa Państwowego w Wielgowie 5 arów gruntu i na
dodatkowym placu ustawiono kolejne karuzele, huśtawki i przeplotnię. Powstał
także domek – grzybek z ogrodzeniem. Przedszkole posiadało też pod koniec
lat sześćdziesiątych meble ogrodowe dla dzieci: ławeczki, stoliki,
krzesełka. Meble te były zrobione przez uczniów Zakładu Doskonalenia
Zawodowego w Warsztacie Stolarskim w Wielgowie (obecnie mieści się tam
Hurtownia Bielizny Damskiej "Unikat").
Przedszkole w czasie swojej 50-letniej działalności współpracowało z
szeregiem różnych instytucji. Wspomniany już wyżej warsztat ZDZ zajmował się
wytwórstwem i naprawą sprzętów dla dzieci. Szpital w Zdunowie był instytucją
patronacką, która wspierała przedszkole w wykonywaniu remontów, napraw oraz
zapewnianiu transportu. Grupa remontowa ze szpitala miała bardzo duży wkład
w remont przedszkola w 1978 roku który trwał całe wakacje. Przedszkole w tym
czasie zostało tymczasowo przeniesione do budynku na terenie szpitala.
Działała wtedy tam jedna grupa przedszkolna. Zorganizowanie zastępczego
przedszkola w szpitalu było wyrazem dobrze zorganizowanej współpracy obu
instytucji. Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjno – Montażowych Budownictwa
Rolniczego w Dąbiu finansowało najbardziej pilne potrzeby przedszkola.
Zakład ten był sponsorem wielu imprez organizowanych w przedszkolu,
sponsorował paczki świąteczne dla dzieci, pokrywał część kosztów remontów
przeprowadzanych w placówce, finansował okazjonalnie zakupy sprzętu oraz
zabawek. Przedszkole dla zapewnienia ciągłości współpracy oraz wyrażenia
wdzięczności za okazywaną pomoc zapraszało przedstawicieli zakładu na
organizowane w przedszkolu uroczystości. Przedszkolaki przygotowywały
prezenty oraz przedstawienia dla pracowników zakładu z okazji świąt
państwowych. Przedszkole współpracowało także ze Szkołą Podstawową nr 13 w
Wielgowie. Współpraca ukierunkowana była na wprowadzenie dzieci
przedszkolnych w problematykę szkolną oraz na współdziałanie nauczycieli obu
instytucji. Dzieciom z przedszkola często organizowano wycieczki do szkoły.
 Przedszkolaki brały udział w różnego typu imprezach szkolnych oraz w
lekcjach klas pierwszych. Podobnie dzieci ze szkoły brały udział we
wspólnych zabawach w przedszkolu. Ważną formą działalności przedszkola była
współpraca z rodzicami. W Przedszkolu Publicznym nr 16 na przestrzeni lat
przybierała różne formy. Do podstawowych form współpracy, jakie stosowano w
przedszkolu należy zaliczyć kontakty indywidualne z rodzicami, rodzice
poprzez rozmowy z nauczycielkami prowadzone najczęściej, kiedy
przyprowadzali lub odbierali dzieci, mogli zasięgnąć informacji na temat
rozwoju własnych dzieci, aktualnych problemów wychowawczych i zdrowotnych
dzieci. Kontakty indywidualne z rodzicami ułatwiały nauczycielkom pracę z
dziećmi, rodzice informowali nauczycielki o stanie zdrowia dzieci lub o
innych ważnych problemach. Kolejną formą współpracy z rodzicami były zajęcia
otwarte. Podczas zajęć otwartych rodzice mogli obserwować swoje dziecko w
zabawach i zajęciach z rówieśnikami.
Przedszkole w Wielgowie
przez wiele lat było nazywane przez społeczność lokalną jako „domowe
przedszkole”. Nazywanie tak przedszkola przez mieszkańców dzielnicy było
wynikiem bardzo dobrej pracy opiekuńczej, dzieci w tej placówce były
otoczone opieką zgodnie z rzeczywistymi potrzebami. Nauczycielki dbały o
zaspokojenie podstawowych potrzeb dzieci. Dobra opinia o placówce wśród
społeczności lokalnej była też związana z dążeniem kadry pedagogicznej
przedszkola do integracji ze środowiskiem oraz integracji rodziców.
Uroczystości prowadzone w przedszkolu dawały możliwość zaprezentowania
osiągnięć przedszkolaków oraz zapoznania mieszkańców dzielnicy z życiem
przedszkola.
Od 2002 roku Przedszkole
Publiczne nr 16 stało się filią Przedszkola Publicznego nr 45 z siedzibą w
Płoni.
|
